Verkiezingen 2017

Natuurherstel in Nederland. De standpunten op een rijtje van de vier coalitiepartijen: CDA, ChristenUnie, D66 en VVD

CDA

  • Een minister voor landbouw, natuur en voedsel.

ChristenUnie

  • Juist in de natuur herkennen we de grootsheid van Gods schepping. In de Bijbel lezen we hoe God geniet van Zijn schepping en hoe de schepping God, de Schepper, eert. De natuur heeft daarmee intrinsieke waarde. God heeft mensen geroepen om zich om Zijn schepping te bekommeren. Als we de natuur geweld aandoen, schaden we onszelf en onze leefomgeving. We zien echter dat milieuvervuiling de natuur aantast, dat de soortenrijkdom onder druk staat en dat natuur in Nederland in de verdrukking kan komen door economische activiteiten. Na jaren van terugloop zien we in ons land een voorzichtig herstel van de soortenrijkdom. Dit herstel is hoopgevend en laat zien dat gericht natuurbeleid werkt. Mondiaal is het beeld echter zorgelijker. Natuur is veelal kwetsbaar en kan niet voor zichzelf spreken. Er zijn dus regels nodig om de natuur te beschermen, om de belangen van de natuur af te wegen tegen andere belangen, en om samenhang te creëren met andere belangen, zoals verduurzaming van de economie maar ook het tegengaan van klimaatverandering. De ChristenUnie wil dat ook volgende generaties kunnen genieten van de grootsheid van Gods schepping.
  • De ChristenUnie wil het natuurbeleid realiseren op basis van draagvlak (bottom-up) en met passie van mensen voor hun leefomgeving. Daarom vinden we het goed dat het natuurbeleid gedecentraliseerd is naar de provincies. Provincies moeten de ruimte krijgen om met een gebiedsgerichte aanpak invulling te geven aan het natuurbeleid. Tegelijkertijd moet er wel oog zijn voor de staat van de natuur als geheel, zodat er geen zwakke schakels zijn en Nederland voldoet aan de doelstellingen van de Vogel- en Habitatrichtlijn.
  • Het Europese netwerk van natuurgebieden (Natura 2000) en ons Nationaal Natuur Netwerk, de vroegere Ecologische Hoofdstructuur (EHS), zijn de belangrijkste pijlers voor een goed natuurbeleid en behoud van de soortenrijkdom. Een goed natuurbeleid kan niet zonder adequate ruimtelijke sturing, een passende beloning voor geleverde diensten, samenwerking tussen overheid, terreinbeherende organisaties, boeren en particulieren, en langjarige kaders voor doelen en vergoedingen. Extra middelen voor natuur en schoon water. We investeren extra in natuur en waterkwaliteit, voor de toekomst van de schepping en onze kinderen. Vóór het Nationaal Natuur Netwerk. Het doel van een kwalitatief goed functionerend Nationaal Natuur Netwerk blijft recht overeind. Ecologische verbindingszones blijven nodig om natuurgebieden met elkaar te verbinden. Beter Natura 2000-beleid. Het Natura 2000-beleid wordt herijkt. Het beleid moet niet alleen gericht zijn op instandhouding van het bestaande, maar kunnen inspelen op het dynamische karakter van de natuur en ruimte geven aan (natuur)ontwikkeling, zodat het bestaande ook versterkt kan worden. De Europese Vogel- en Habitatrichtlijn (Natura 2000 valt hieronder) wordt niet aangepast, maar de uitvoering van de doelstelling wordt voortvarend ter hand genomen. In uiterste situatie moet herbegrenzing van Natura 2000- na afweging van alle belangen – mogelijk zijn.
  • Het Waddengebied is Unesco Werelderfgoed en parel van de Nederlandse natuurgebieden. Bescherm nationale landschappen en parken. Kernkwaliteiten van de Nederlandse landschappen, aardkundige monumenten en natuurschoonwaarden zoals stilte en duisternis krijgen een wettelijke bescherming. Dat geldt ook voor nieuwe nationale parken zoals ‘Hollandse duinen’. De ChristenUnie wil geen wildgroei van bouwinitiatieven, maar de schoonheid van onze kustlijn behouden. Toegankelijke natuur. Het is goed als de natuur toegankelijk is voor iedereen, ook voor mensen die in stedelijk gebied wonen. Een fijnmazig netwerk van fiets- en wandelpaden is daarom belangrijk. Natuur- en milieueducatie voor kinderen is belangrijk. Scholen hebben vrijheid om hier naar eigen inzicht invulling aan te geven.
  • Samenhang natuur en klimaat. Klimaatadaptatie krijgt een plek in het natuurbeleid. Nederland neemt ook internationaal verantwoordelijkheid voor het beschermen van natuur, bijvoorbeeld als het gaat om criteria voor duurzaam hout.
  • Beleid voor bomen. Bomen nemen CO2 op en leveren hiermee een belangrijke bijdrage aan de klimaataanpak. Het kappen van grote bospercelen mag alleen weloverwogen gebeuren, bijvoorbeeld in het kader van heideherstel, en er dient zoveel mogelijk herplanting plaats te vinden.
  • Jacht is belangrijk voor schadebestrijding en populatiebeheer. Daarbij hechten we aan transparantie. Er moet sprake zijn van planmatig beheer op basis van tellingen vooraf en verantwoording van afschot achteraf. De overheid spoort wildbeheereenheden aan om dieren die in het kader van populatiebeheer worden afgeschoten in de voedselketen te brengen.

D66

  • Van de oorspronkelijke biodiversiteit in Nederland is nog maar 15% over. D66 gaat uit van de intrinsieke waarde van soorten. Natuur heeft voor de mens bovendien een toegevoegde waarde omdat zij veel ecosysteemdiensten biedt en wij van haar kunnen genieten. Daarom wil D66 dat het nieuwe kabinet ambitieuze doelen stelt voor biodiversiteitsherstel, met als inzet een verdubbeling (30%), en investeert in natuur om de trend te keren en ervoor te zorgen dat onze rijkdom aan soorten planten en dieren weer toeneemt. Juist door te investeren wordt natuur weerbaar, kunnen we er van genieten en is het ook makkelijker om bezoekers en ondernemers de ruimte te geven. Herstel van biodiversiteit vraagt om het beschermen van de meest bijzondere natuur in beschermde gebieden op land en zee. Maar zeker ook om maatregelen die soorten en diversiteit beschermen in landbouwgebieden en bewoonde omgeving. Dit wil D66 realiseren door meer geld vrij te maken voor dit doel, waarmee we bijvoorbeeld mensen die geld investeren in grond en beheer van natuur- en landschapsschoon fiscaal belonen. Twee derde van ons landoppervlak heeft een agrarische bestemming en is zeer arm aan soorten. D66 wil ook de diversiteit van dit cultuurlandschap herstellen.
  • In Europa hebben we afgesproken, dat ieder land de meest bijzondere natuur goed beschermt. Nederland moet meer zijn best doen om de Vogelrichtlijn en Habitat richtlijn uit te voeren. Binnen Nederland blijft het Nationaal Natuur Netwerk met de Natura2000 gebieden voor ons de basis. Deze samenhangende natuur willen we afmaken, verbinden en beschermen. Dat de provincies verantwoordelijk zijn voor het uitvoeren van het beleid, maakt niet dat het Rijk op zijn handen kan blijven zitten. D66 investeert in het versterken van Nationale Parken als parels van onze natuur, inclusief de Markerwadden. Kwetsbare gebieden worden vrijgemaakt of -gehouden van beschadigende activiteiten, zoals schelpenvisserij of gasboringen. De Waddenzee, zeearmen en kwetsbare duinen krijgen daarbij bijzondere aandacht. Voor aantasting van de natuur of de biodiversiteit, zoals bijvoorbeeld voor de aanleg van een weg, moeten maatschappelijke kosten en baten worden afgewogen. Daarom wil D66 een ecologische toets als uitbreiding van de MKBA. We sluiten hiermee aan bij het ‘zero net loss’-principe dat wij in heel Europa willen hanteren, waarmee aantasting van natuur altijd wordt gecompenseerd. Het beschermen van het Waddengebied vraagt eenduidig en beter natuurbeheer. Rust, ruimte, natuur en vrije toegankelijkheid van het strand worden als waardevolle kenmerken van de Nederlandse kustzone (strand, duinen en het nabije achterland) beter beschermd en versterkt. D66 wil geen versoepeling van bebouwingsvoorschriften in het kustfirmament (strand, dijk en duin). Dit betekent concreet dat er geen uitbreiding komt van het aantal bestaande slaaphuisjes op het strand. Voor bescherming en versterking van de Nederlandse kustzone wordt op nationaal niveau een integrale kustvisie ontwikkeld en wordt bestaande regelgeving zo nodig aangescherpt en daarna ook gehandhaafd. In afwachting van die kustvisie wil D66 dat er geen nieuwe mogelijkheden worden gecreëerd voor het bouwen van recreatiewoningen en appartementen aan de kust. Naast de natuur in Nederland en het overige Koninkrijk investeren wij ook in natuurbescherming en -herstel in kwetsbare delen van de wereld.

VVD

  • Hoewel er steeds meer gebieden in Nederland zijn bebouwd, toont de natuur in de afgelopen 25 jaar herstel. Nederland heeft een grote rijkdom aan plant- en diersoorten en de biodiversiteit neemt toe. Met gebieden zoals de Noordzee, de Hoge Veluwe, de Waddenzee en de Zeeuwse delta hebben we unieke natuur van wereldbelang. Met de aanleg van de Marker Wadden wordt die met innovatie gecreëerd. We vinden natuur belangrijk, maar de regels voor natuurbescherming ervaren we soms als star of irrationeel. Mensen maken zich zorgen of de mens door verdere bevolkingsgroei niet te veel ruimte gaat claimen. Er moet altijd worden gezocht naar evenwicht tussen natuur aan de ene kant en ruimte voor bebouwing, verkeer en landbouw aan de andere kant. Alleen bij een goede balans wordt de bevolkingsgroei op een realistische manier opgevangen en behouden en versterken we tegelijkertijd de natuur.
  • Een andere kijk op natuurbescherming, met realistische doelstellingen, levert meer draagvlak voor natuur op. De bescherming is nu onoverzichtelijk. Zo zijn er nationale landschappen, nationale parken, Natura 2000-gebieden, natuurnetwerken, stiltegebieden en natuurlijke habitats. Er moet dus een eenduidige aanduiding en indeling komen van gebieden, waarbij meteen helder is wie voor een gebied verantwoordelijk is. Nu alle natuurdoelen van Natura 2000-gebieden zijn uitgekamd, willen we dat ook de wetgeving wordt opgeschoond.
  • Wij vinden het noodzakelijk dat de kosten van beheer en onderhoud van onze natuur meer transparant worden. Organisaties die natuurgebieden beheren, kunnen dan beter worden gecontroleerd op de effectiviteit van de uitgaven. Niet het geld moet centraal staan, maar de resultaten die daarmee worden behaald. Zo krijgen we ook meer inzicht in de beste beheermethode. Soms is dat door samen te werken met boeren en afspraken te maken over begrazing en maaibeheer.
  • We willen particulieren, ondernemers en maatschappelijke organisaties meer betrekken bij het natuurbeheer om samen de kansen te pakken. We willen particulieren, ondernemers en maatschappelijke organisaties meer betrekken bij het natuurbeheer om samen de kansen te pakken, ook voor de ontwikkeling van nieuwe bos- en natuurgebieden. Dat kan op verschillende manieren: bijvoorbeeld als pachter, aandeelhouder, donateur of vrijwilliger. Er liggen kansen om snoeiafval niet als dure kostenpost te beschouwen, maar te gebruiken als grondstof voor een biomassaenergiecentrale. Hiervan profiteren zowel het energiebedrijf als de beheerorganisatie: een voorbeeld van nieuwe verdienmodellen. En we kunnen bijvoorbeeld ook tijdelijke natuur aanleggen op braakliggende bedrijfsterreinen.
  • Er zijn steeds meer mensen die willen recreëren en genieten van rust en ruimte. Maar niet iedereen wil dat midden in een beschermd natuurgebied. Vaak zijn er ook andere mooie landschappen, parken en recreatieroutes in de buurt. Bij het aanleggen van recreatiemogelijkheden willen wij ook dat door overheid, organisaties en ondernemers gezamenlijk naar mogelijkheden in de omgeving wordt gekeken. Fiets- en wandelpaden, kano-verbindingen en parkeerplaatsen kunnen zo worden aangelegd dat dieren en planten geen overbodige hinder van mensen ondervinden en mensen tegelijkertijd niet
  • Voor goed natuurbeheer is ook goed faunabeheer nodig, waar jacht een onderdeel van uit kan maken. Provincies gaan over de natuurbescherming, maar niet over dierenwelzijn binnen de natuurgebieden. Dit belemmert een effectief natuurbeheer. Wij willen daarom dat faunabeheer binnen de natuurgebieden ook de taak wordt van provincies.